III OSK 1187/21

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2022-03-24

Skład orzekający: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk, Sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz, Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pytanie dotyczące tego, kto poniesie koszty leczenia dziecka w przypadku wystąpienia problemów zdrowotnych po podaniu szczepionki, stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że pytanie o to, kto poniesie koszty leczenia dziecka w razie wystąpienia problemów zdrowotnych po podaniu szczepionki, nie stanowi informacji publicznej. Sąd podkreślił, że informacje publiczne muszą odnosić się do faktów, a nie przypuszczeń, informacji, których organ nie posiada, lub zdarzeń przyszłych. Ponieważ WSA prawidłowo ocenił, że organ nie był zobowiązany do udzielenia odpowiedzi na to pytanie, skarga kasacyjna była bezzasadna.
Stan faktyczny
B. B. i J. B. złożyli wniosek o udostępnienie informacji publicznej do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K., zadając m.in. pytanie o to, kto poniesie koszty leczenia dziecka w razie wystąpienia problemów zdrowotnych po podaniu szczepionki. Organ udzielił odpowiedzi na większość pytań, jednak w odniesieniu do pytania nr 4 stwierdził, że nie stanowi ono informacji publicznej. Skarżący wnieśli skargę na bezczynność organu, którą WSA w Szczecinie oddalił, uznając, że organ wywiązał się ze swoich obowiązków. Skarżący wnieśli skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym uznanie pytania nr 4 za niemające charakteru informacji publicznej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną i zasądzono solidarnie od skarżących na rzecz organu koszty postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędziowie: Sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. B. i J. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 21 listopada 2018 r. sygn. akt II SAB/Sz 119/18 sprawy ze skargi B. B. i J. B. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza solidarnie od B. B. i J. B. na rzecz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 21 listopada 2018 r., sygn. akt II SAB/Sz 119/18 oddalił skargę B. B. i J. B. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Powyższe rozstrzygnięcie zostało podjęte na tle następującego stanu faktycznego i prawnego sprawy. B. B. i J. B. we wniosku z dnia [...] lipca 2018 r. powołując się na art. 2 w zw. z art. 15 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (dalej: u.d.i.p.) wystąpili do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] o udzielenie informacji publicznej w następującym zakresie: 1. Czy prawdą jest, że Światowa Organizacja Zdrowia zaleca szczepienia ochronne? 2. Czy Światowa Organizacja Zdrowia zaleca przymuszanie do wykonywania szczepień ochronnych? 3. Jak długo maksymalnie utrzymuje się odporność po podaniu szczepionki przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, inwazyjnemu zakażeniu Haemophilus Influenze, gruźlicy, wirusowemu zapaleniu wątroby, odrze, śwince, różyczce oraz pneumokokom? 4. Kto, w razie wystąpienia problemów zdrowotnych po podaniu szczepionki, poniesie koszty leczenia dziecka? 5. Kto ustala listę przeciwwskazań do szczepień w Polsce i kto ponosi odpowiedzialność za te ustalenia? 6. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania wyróżnia trzy rodzaje niepożądanych odczynów poszczepiennych: łagodne, poważne i ciężkie. Czy przymuszanie do szczepień, które mogą wywołać te odczyny nie jest sprzeczne z art. 47 Konstytucji RP, który gwarantuje każdemu prawo do ochrony życia prywatnego, rodzinnego oraz do decydowania o swoim życiu osobistym? 7. Dlaczego obowiązkowe szczepienia ochronne dotyczą tylko dzieci, natomiast nie ma obowiązkowych szczepień ochronnych dla dorosłych? 8. Czy szczepienia dorosłych są obarczone przymusem administracyjnym? Jeśli nie to dlaczego? 9. Jaka jest populacja osób dorosłych, którzy poddają się szczepieniom zalecanym? 10. Czy wielkość populacji osób dorosłych poddających się szczepieniom zalecanym ma wpływ na tworzenie zbiorowej odporności. Jeśli tak to jaki? 11. Czy w przypadku wystąpienia u dziecka powikłań zdrowotnych w zbieżności czasowej ze szczepieniem, są wykonywane konkretne badania i analizy laboratoryjne w celu obiektywnego stwierdzenia bądź wykluczenia związku ze szczepieniem i składnikami szczepionki? Jeśli tak, to wnoszę o wymienienie jakie badania i analizy laboratoryjne są wykonywane w przypadku wszystkich niepożądanych odczynów poszczepiennych wymienionych w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania oraz ulotkach informacyjnych szczepionek, oraz czy są one wykonywane obligatoryjnie. 12. W jaki sposób można wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed szczepieniem? Odpowiadając na powyższy wniosek Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] w piśmie z dnia [...] sierpnia 2018 r. złożył wyjaśnienia w zakresie wszystkich objętych wnioskiem pytań oprócz pytania nr 4. Odnośnie bowiem pytania nr 4 organ wskazał, że pytanie to nie ma charakteru informacji publicznej. B. B. i J. B. złożyli skargę do sądu na bezczynność ww. organu, zarzucając naruszenie art. 13 ust. 1 i 2 oraz art. 16 ust. 1 u.d.i.p. przez nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem. Skarżący wnieśli: 1) o zobowiązanie ww. organu do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia akt organowi, 2) na podstawie art. 6 ustawy o odpowiedzialności funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa w związku z art. 149 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - o orzeczenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3) o wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., 4) o zasądzenie kosztów postępowania. Powołanym na wstępie wyrokiem, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. uznał, że skarga jest bezzasadna. W ocenie Sądu I instancji - zawarte we wniosku pytania z pkt. 1, 2, 3, 7, 8, 9, 10, 11 i 12 w istocie nie stanowiły zapytań o informację publiczną w ramach przepisów u.d.i.p. Mimo tego organ udzielił na nie odpowiedzi. Również podanie przez organ, że nie posiada informacji w danym zakresie lub nie zajmuje się daną tematyką, zdaniem WSA, stanowiło udzielenie odpowiedzi. Wymienione wyżej pytania dotyczyły w istocie wiedzy organu na różne tematy, wykraczające w większości poza zakres art. 6 u.d.i.p. Organ odesłał w tym zakresie skarżących do publikacji naukowych lub stron internetowych. Dalej, Sąd I instancji uznał, że pytanie nr 4 nie ma charakteru informacji publicznej. Pytanie to bowiem dotyczy ewentualnego zdarzenia przyszłego, a zatem odpowiedź kto poniesie koszty leczenia dziecka, w razie wystąpienia problemów zdrowotnych po podaniu szczepionki, zależeć będzie od dokonanych ustaleń i organ nie jest właściwy do dokonywania oceny prawnej takiej sytuacji. Następnie WSA wskazał, że w zakresie pytań 5 i 6, które - przynajmniej w pewnym zakresie - dotyczą informacji publicznej organ udzielił szczegółowej informacji. Podsumowując powyższe, Sąd I instancji uznał bowiem, że organ wywiązał się ze swojego ustawowego obowiązku udostępnienia informacji publicznej i udzielił odpowiedzi na zadane pytania. Z rozstrzygnięciem tym skarżący nie zgodzili się i wywiedli skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zaskarżając ww. wyrok w całości zarzucono naruszenie: I. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: p.p.s.a.) poprzez nieprawidłowe przeprowadzenie kontroli legalności i zgodności z prawem działania administracji w niniejszej sprawie, polegające na dokonaniu jej w sposób dowolny, powierzchowny i fragmentaryczny, nie stwierdzając naruszeń prawa procesowego i materialnego; 2. art. 151 p.p.s.a. poprzez jego zastosowanie oraz art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i błędne uznanie, że organ nie pozostawał w bezczynności podczas gdy w odpowiedzi na pytanie nr 4 organ nie udzielił odpowiedzi, II. przepisów prawa materialnego polegające na błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowaniu tj.: 1. art. 1 ust. 1 u.d.i.p. poprzez uznanie, że odpowiedź wyczerpuje pojęcie informacji publicznej podczas, gdy skarżącym nie udzielono informacji na pytanie 4, 2. art. 13 ust. 1 oraz 14 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 u.d.i.p. poprzez ich niezastosowanie dla oceny działania organu, skutkujące uznaniem, że organ udostępnił skarżącemu informacje publiczne, zgodnie z wnioskiem skarżących, podczas gdy organ administracji publicznej nie odpowiedział na pytanie 4, 3. naruszenie art. 6 ust. 1 u.d.i.p. poprzez uznanie, iż informacje, o które wnioskowali skarżący w pytaniu 4 nie były informacją publiczną, podczas gdy wiadomości te dotyczyły sfery działania organu publicznego, więc mieściły się w katalogu informacji publicznej. Z uwagi na powyższe, wniesiono o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji, rozpoznanie sprawy na rozprawie oraz zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania. Odpowiadając na skargę kasacyjną organ administracyjny wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępie należy wskazać, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] pismem z 3 grudnia 2021 r., wyraził zgodę na rozpoznanie skargi na posiedzeniu niejawnym. Jednocześnie skarżący kasacyjnie pismem z 10 grudnia 2021 r. nie wyrazili zgody na rozpoznanie skargi na posiedzeniu niejawnym. W konsekwencji Przewodnicząca Wydziału III w Izbie Ogólnoadministracyjnej Naczelnego Sądu Administracyjnego, powołując się na art. 15 zzs⁴ ust. 1 i 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. 2020, poz. 1842 ze zm., dalej: uCOVID-19), zarządzeniem z 13 stycznia 2022 r. skierował sprawę na posiedzenie niejawne, z uwagi na to, że przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku nie jest możliwe (z uwagi na brak zgody wszystkich stron na przeprowadzenie rozprawy w trybie zdalnym). Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej. Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art.174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Jednocześnie podkreślić należy, że w sytuacji, gdy strona wnosząca skargę kasacyjną zarzuca wyrokowi Sądu I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności trzeba odnieść się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, bowiem dopiero wówczas, gdy zostanie przesądzone, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd I instancji za podstawę orzekania jest prawidłowy albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do oceny zasadności zarzutów prawa materialnego. Skarga kasacyjna pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw. Za całkowicie chybiony należy uznać zarzut naruszenia art. 1 § 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych. Zawarte w nim unormowania określają kryterium, pod jakim kontrola administracji publicznej jest sprawowana przez sądy administracyjne (§ 2). Wydanie wyroku niezgodnego z oczekiwaniem strony skarżącej kasacyjnie nie może być utożsamiane z uchybieniem powołanej normie. Nie ma bowiem żadnych podstaw do przyjęcia, iż Sąd I instancji nie dokonał kontroli działalności organów administracji publicznej oraz, że badanie to przeprowadził w innym aspekcie niż zgodność z przepisami, które miały w sprawie zastosowanie. Niezależnie od tego zauważyć należy, że powołany przepis wyznacza jedynie ramy kontroli sądowej, a fachowy pełnomocnik skarżących nie wskazał w skardze kasacyjnej jakie to inne kryteria kontroli (celowość, rzetelność, gospodarność itd.), zamiast kryterium legalności stosował Sąd I instancji w niniejszej sprawie. Podobnie, jako bezpodstawny, ocenić należy przepis art. 3 § 2 p.p.s.a., gdyż ma on charakter ustrojowy. Nie stanowi on podstawy dla czynienia zaskarżonemu orzeczeniu zarzutu błędnego rozstrzygnięcia, gdyż celowi temu służą inne przepisy. Wydanie wyroku, niezgodnego z oczekiwaniem skarżącego, nie może być utożsamiane z uchybieniem powołanej normie. Dodać należy, że przez podstawę kasacyjną należy rozumieć konkretny przepis prawa, którego naruszenie przez Sąd I instancji zarzuca skarga kasacyjna. W odniesieniu do przepisu, który nie stanowi jednej zamkniętej całości, a składa się z ustępów, punktów i innych jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazuje ona konkretny przepis naruszony przez sąd pierwszej instancji, z podaniem numeru artykułu, ustępu, punktu i ewentualnie innej jednostki redakcyjnej przepisu (por. wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2008 r., II FSK 557/07; wyrok NSA z dnia 7 marca 2014 r., II GSK 2019/12; wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2013 r., II OSK 552/12; wyrok NSA z dnia 22 stycznia 2013 r., II GSK 1573/12; wyrok NSA z dnia 27 marca 2012 r., II GSK 218/11; wyrok NSA z dnia 8 marca 2012 r., II OSK 2496/10; wyrok NSA z dnia 14 lutego 2012 r., II OSK 2232/10). Naruszony przez Sąd I instancji przepis musi być wyraźnie wskazany, gdyż w przeciwnym razie ocena zasadności skargi kasacyjnej nie jest możliwa. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej i nie ma w związku z tym kompetencji do dokonywania za wnoszącego skargę kasacyjną wyboru, który przepis prawa został naruszony i dlaczego. Stanowi to powinność autora skargi kasacyjnej, który jest profesjonalnym pełnomocnikiem strony (por. wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2008 r., II FSK 557/07; wyrok NSA z dnia 6 lutego 2014 r., II GSK 1669/12, LEX nr 1450654; wyrok NSA z dnia 14 marca 2013 r., I OSK 1799/12; wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2014 r., II OSK 1977/12). Tymczasem art. 3 § 2 p.p.s.a. dzieli się na jeszcze na punkty, a pełnomocnik skarżących kasacyjnie nie wskazał naruszenia konkretnego z nich. Niezasadne są również zarzuty naruszenia art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a. Przepisy te mają charakter wynikowy i ich zastosowanie jest zawsze wynikiem uznania przez sąd I instancji, że nie zaistniała lub zaistniała zarzucana organowi administracyjnemu bezczynność. Przepisy te określają kompetencje sądu administracyjnego w fazie orzekania. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowane jest stanowisko, że tego typu przepisy nie mogą stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej. Strona skarżąca kasacyjnie chcąc powołać się na zarzut naruszenia tych przepisów zobowiązana jest bezpośrednio powiązać omawiany zarzut z zarzutem naruszenia konkretnych przepisów, którym – jej zdaniem – Sąd I instancji uchybił w toku rozpoznania sprawy (np. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 863/16). Jeśli z wyroku wynika, że Sąd I instancji stwierdził, że skarga nie zasługuje w całości na uwzględnienie, to nie można sądowi oddalającemu skargę zarzucić naruszenia art. 151 p.p.s.a., a tym bardziej wyłącznie niezastosowania art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Należy podkreślić – na podstawie analizy sformułowanych zarzutów i uzasadnienia skargi kasacyjnej – że skarżący kasacyjnie nie kwestionują wykładni powyższych przepisów, lecz ocenę stanu faktycznego sprawy, która doprowadziła Sąd I instancji do oddalenia skargi. Nadto powiązanie zarzutu naruszenia art. 151 oraz art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. jest sformułowane o tyle niepoprawnie, że te dwa przepisy zawierają normy przeciwstawne i nie mogą być one naruszone równocześnie, są to bowiem przepisy wzajemnie się wykluczające, stosowane przez sąd w różnych stanach prawnych. Odnosząc się do zarzutów naruszenia prawa materialnego należy na wstępie zwrócić uwagę, że odnoszą się one, analizując uzasadnienie skargi kasacyjnej, wyłącznie do braku udzielenia odpowiedzi na pytanie nr 4 zawarte we wniosku skarżących z dnia [...] lipca 2018 r. - "Kto, w razie wystąpienia problemów zdrowotnych po podaniu szczepionki, poniesie koszty leczenia dziecka?" Zarówno organ, jak i Sąd I instancji przyjęły, że pytanie to nie dotyczy informacji publicznej, a więc organ nie był zobowiązany do udostępnienia takiej informacji. W odniesieniu do powyższego zarzutu należy wskazać, że naruszenie prawa materialnego może przejawiać się w dwóch postaciach: jako błędna wykładnia albo jako niewłaściwe zastosowanie określonego przepisu prawa. Podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego wykazać należy, że sąd stosując przepis popełnił błąd subsumcji, czyli że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie nie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia. Jednocześnie należy podkreślić, że ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie ustalonego w sprawie stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy (por. wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 2013 r., II GSK 717/12; wyrok NSA z dnia 4 lipca 2013 r., I GSK 934/12). W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowane jest stanowisko, zgodnie z którym nie jest dopuszczalne w świetle brzmienia art. 174 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi formułowanie zarzutu skargi kasacyjnej jako naruszenie przepisu prawa "poprzez jego niezastosowanie" czy "pominięcie" (por. wyrok NSA z dnia 3 grudnia 2008 r., I OSK 1807/07; wyrok NSA z dnia 14 maja 2007 r., I OSK 1247/06; wyrok NSA z dnia 28 marca 2007 r., I OSK 31/07; postanowienie NSA z dnia 2 marca 2012 r., I OSK 294/12). Niezastosowany przez sąd w procesie kontroli przepis prawa materialnego może stanowić podstawę skargi kasacyjnej tylko, jeżeli w konkretnym stanie faktycznym istniały podstawy do dokonania subsumcji (zob. B. Dauter: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz do art. 174 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, teza 5, Lex 2013; wyrok NSA z dnia 16 marca 2011 r., II GSK 400/10). Podkreślić należy, że skarżący kasacyjnie nie sformułowali zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez ich błędną wykładnię, lecz wyłącznie poprzez ich błędne zastosowanie (niezastosowanie). Tym samym powinni wykazać dlaczego w przyjętym przez organ administracyjny stanie faktycznym, który nie jest przez nich kwestionowany, miały zastosowanie lub niezastosowanie powołane przez nich przepisy prawa materialnego – co nie ma jednak miejsca zarówno w treści zarzutów, jak i w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Nadto, jak to już wyżej wskazano, w odniesieniu do przepisu, który nie stanowi jednej zamkniętej całości, a składa się z ustępów, punktów i innych jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazuje ona konkretny przepis naruszony przez sąd pierwszej instancji, z podaniem numeru artykułu, ustępu, punktu i ewentualnie innej jednostki redakcyjnej przepisu. Tymczasem zarzut naruszenia art. 6 ust. 1 u.d.i.p., ograniczony został tylko do tej jednostki redakcyjnej, gdy dzieli się on jeszcze na punkty i litery – co uniemożliwia jakąkolwiek kontrolę instancyjną w tym zakresie. Skarżący kasacyjnie nie tylko nie zakwestionowali stanu faktycznego sprawy, ale też w żaden sposób nie wykazali na czym polega błędne zastosowanie art. 1 ust. 1 u.d.i.p. zgodnie, z którym każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w tej ustawie. Tym samym skoro nie zostało wykazane w zarzutach skargi kasacyjnej, iż pytanie o to kto ponosi koszty leczenia dziecka w razie wystąpienia problemów zdrowotnych po podaniu szczepionki jest żądaniem o udzielenie informacji publicznej, to nie sposób przyjąć, iż wskazany przepis został naruszony. Strona skarżąca kasacyjnie kwestionuje w istocie sposób zastosowania przepisów wskazanych w skardze kasacyjnej w świetle ustaleń dotyczących stanu faktycznego sprawy, które są w jej ocenie nieprawidłowe. Jednak próba zwalczenia ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd I instancji nie może następować przez zarzut naruszenia prawa materialnego (zob. wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2013 r., I OSK 2747/12, LEX nr 1269660; wyrok NSA z dnia 6 marca 2013 r., II GSK 2327/11, LEX nr 1340137). Ocena zarzutu prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie konkretnego stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy (zob. wyrok NSA z dnia 6 marca 2013 r., II GSK 2328/11; wyrok NSA z dnia 14 lutego 2013 r., II GSK 2173/11). Jeżeli skarżący kasacyjnie uważali, że ustalenia faktyczne są błędne, ponieważ wadliwie oceniono treść złożonego wniosku (jednego z zawartych w nim pytań), to zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię nie mógł osiągnąć skutku, a zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie jest co najmniej przedwczesny. Zarzut naruszenia prawa materialnego nie może opierać się na wadliwym (kwestionowanym przez stronę) ustaleniu faktu (zob. wyrok NSA z dnia 13 marca 2013 r., II GSK 2391/11), a wniosek inicjujący postępowanie o udostępnienie informacji publicznej i podlegający ocenie w tym postępowaniu – jak wyżej już zasygnalizowano - wchodzi właśnie w zakres stanu faktycznego sprawy. Błędne zastosowanie (bądź niezastosowanie) przepisów materialnoprawnych (również jako następstwo ich błędnej wykładni) zasadniczo każdorazowo pozostaje w ścisłym związku z ustaleniami stanu faktycznego sprawy i może być wykazane pod warunkiem wcześniejszego obalenia tych ustaleń czy też szerzej - dowiedzenia ich wadliwości. Aby konkretna informacja posiadała walor informacji publicznej, to musi odnosić się do sfery faktów (czyli do istniejącego już stanu rzeczy oraz do czynności dokonanych już przez organ władzy publicznej), a nie do sfery przypuszczeń, bądź informacji, których organ nie wytworzył, nie jest w ich posiadaniu lub zdarzeń przyszłych. W konsekwencji w najmniejszym stopniu nie są uzasadnione zarzuty naruszenia art. 13 ust. 1 oraz 14 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 u.d.i.p. Jeżeli bowiem żądanie w powyższym zakresie nie stanowiło informacji publicznej, to nie było żadnych podstaw do zastosowania tych przepisów. W tym stanie sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił rozpoznawaną skargę kasacyjną. O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnięto w punkcie 2 sentencji wyroku na podstawie art. 204 pkt 1 i art. 209 p.p.s.a. oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za radców prawnych radcowskie (Dz.U. z 2018 r., poz. 265), z uwzględnieniem stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonego w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 19 listopada 2012 r., sygn. akt: II FPS 4/12.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło