III SA/Łd 664/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Ewa Cisowska – Sakrajda po rozpoznaniu w dniu 16 września 2014r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. Ł. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi G. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami postanawia: - odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]. o cofnięciu G. Ł. uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi w zakresie prawa jazdy kategorii A, B, C, D, B + E, C + E, D + E, T oraz nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. W skardze na powyższą decyzję G. Ł. wniósł o "natychmiastowe wstrzymanie wykonania decyzji na podstawie art. 135 K.p.a.". W uzasadnieniu skargi skarżący zakwestionował nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności podnosząc m.in., że nie stwarza bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia ludzkiego, gdyż jeździ skuterem. Gospodarstwo narodowe nie jest narażone na ciężkie straty i nie widzi jakiegokolwiek innego ważnego interesu społecznego czy strony, który przemawiałby za niewstrzymywaniem decyzji w trybie art. 135 K.p.a. Skarżący odniósł także, że nie posiada prawa jazdy, gdyż zostało zatrzymane na mocy postanowienia prokuratora Prokuratury Rejonowej w Z. W. z dnia [...]. Skoro nie posiada dokumentu stwierdzającego uprawnienia do kierowania pojazdami, to nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności nieprawomocnej decyzji jest zbędne i nie znajduje odzwierciedlenia w art. 108 K.p.a. Po ustaniu środka karnego orzeczonego przez sąd w postaci "odebrania mu prawa jazdy" organ odmówił mu zwrotu dokumentu powołując się na przepisy ustawy o kierujących pojazdami. Ustawa różnicuje pojęcia zwrot i wydanie oraz enumeratywnie wymienia przesłanki, jakie muszą zostać spełnione w poszczególnych przypadkach. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. – Dz.U. z 2012r., poz. 270 z późn. zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. zawiera zamknięty katalog przesłanek pozytywnych warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podstawową przesłanką zastosowania instytucji ochrony tymczasowej jest zatem istniejące realnie niebezpieczeństwo zaistnienia takiej szkody (majątkowej, a także niemajątkowej). Szkoda występuje wówczas, gdy nie będzie mogła być ona wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego z uwagi na utratę przedmiotu świadczenia, który w skutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub poniesie on straty na życiu lub zdrowiu (por. postanowienie NSA z dnia 25 października 2005r., I OZ 1074/05, czy postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004r., GZ 138/04). Nieodwracalny skutek z kolei to takie następstwo, konsekwencja, efekt, rezultat jakichś działań, których nie będzie można cofnąć lub których nie da się usunąć (zob. Popularny słownik języka polskiego pod red. B. Dunaja, Warszawa 2000, s. 365 i 644). Omawiana instytucja ma natomiast na celu ochronę strony przed wystąpieniem nieodwracalnych skutków lub znacznej szkody przed zbadaniem przez sąd administracyjny legalności zaskarżonego aktu lub czynności. W orzecznictwie i literaturze konsekwentnie podkreśla się, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie danego aktu, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Jednocześnie, brak uzasadnienia takiego wniosku nie jest brakiem którego uzupełnienia winien żądać sąd. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) pozwalających wywieść, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Obowiązkiem strony jest więc poparcie wniosku twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania wspomnianego aktu lub czynności występowały w sprawie – sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (por. postanowienia NSA: z 26 listopada 2007r., II FZ 338/07; z 29 maja 2009r., I FZ 148/09; z 10 grudnia 2010r., II FZ 536/10; z 1 marca 2011r., II FZ 17/11; z 8 października 2013r., II OZ 839/13; z 13 sierpnia 2009r., I OZ 779/09; z 3 grudnia 2009r., I OZ 1101/09; z 6 maja 2014r., I Oz 341/14; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wydanie 4, Wolters Kluwer 2011, s. 229). Należy także podkreślić, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym została w sposób kompleksowy, wyczerpujący unormowana w art. 61 p.p.s.a. W związku z tym dokonując oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji sąd zobowiązany jest kierować się wyłącznie przesłankami określonymi w przytoczonym wyżej art. 61 § 3 p.p.s.a. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić trzeba, że powołany przez skarżącego art. 135 K.p.a. stanowi podstawę do wstrzymania natychmiastowego wykonania decyzji w uzasadnionych przypadkach przez organ odwoławczy. Przepis ten normuje instytucję wstrzymania wykonania w postępowaniu administracyjnym, zaś jego adresatem jest organ administracji (organ odwoławczy), nie zaś sąd administracyjny. Inne są też przesłanki uzasadniające skorzystanie przez organ odwoławczy z możliwości wstrzymania natychmiastowego wykonania decyzji. Stąd też wynikające z niego przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu nie mogły zostać uwzględnione przez sąd. Oceniając natomiast złożony do sądu wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w pierwszej kolejności podnieść należy, że wniosek ten skarżącego nie został uzasadniony. Skarżący nie wykazał, aby zostały spełnione pozytywne przesłanki warunkujące jego uwzględnienie, o jakich stanowi art. 61 § 3 p.p.s.a. W uzasadnieniu skargi nie można wyodrębnić argumentacji, która by się do nich odnosiła. Z uzasadnienia skargi wynika, że skarżący kwestionuje nadanie decyzji organu pierwszej instancji rygoru natychmiastowej wykonalności i odnosi się przy tym wyłącznie do przesłanek określonych w art. 108 § 1 K.p.a. Wskazuje, że nie stwarza zagrożenia życia lub zdrowia ludzkiego, gospodarstwo narodowe nie jest narażone na ciężkie straty, nie widzi jakiegokolwiek innego ważnego interesu strony, który przemawiałby za niewstrzymaniem wykonalności w trybie art. 135 K.p.a. W orzecznictwie wskazuje się, że nie można zarzutów odnoszących się do kwestionowanego aktu lub czynności utożsamiać z podstawami wniosku o wstrzymanie jego wykonania. Wniosek o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności jest pismem innym od skargi w rozumieniu procesowym i podlega odrębnemu uzasadnieniu (por. postanowienia NSA: z 22 lutego 2006r., II OZ 166/06; z 15 lutego 2008r., II OZ 1202/07; 4 marca 2008r., II OZ 173/08; 6 marca 2008r., II OZ 194/08; 14 marca 2008r., II OZ 217/08; 6 lipca 2011r., I OZ 473/11; 14 marca 2013r., II OZ 176/13). Przedstawiona w skardze argumentacja, mająca w ocenie skarżącego uzasadniać uwzględnienie skargi, nie ma zatem wpływu na ocenę zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Rozpatrując taki wniosek sąd ocenia jedynie, czy w istocie wskazana przez stronę szkoda ma znaczny rozmiar lub istnieje niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie dokonuje też oceny zasadności skargi, gdyż ustawa normująca postępowanie przed sądami administracyjnymi nie zawiera regulacji umożliwiającej zastosowanie omawianej instytucji w zależności od oceny prawdopodobieństwa wadliwości zaskarżonego aktu lub czynności (por. postanowienia NSA: z 6 lutego 2008r., I OZ 47/08; z 1 kwietnia 2008r., I OZ 209/08; z 3 lipca 2008r., I OZ 493/08; z 18 czerwca 2008r., I OZ 386/08; z 13 czerwca 2008r., I OZ 410/08; z 16 czerwca 2005r., II OZ 513/05). Oceny takiej sąd administracyjny dokonuje bowiem dopiero wydając wyrok w rozpatrywanej sprawie (art. 132 p.p.s.a.). Nadto należy zauważyć, że samo wstrzymanie wykonania aktu lub czynności upada w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji, o czym stanowi art. 61 § 6 p.p.s.a. Tego rodzaju rozstrzygnięcia mają zatem charakter wyłącznie tymczasowy. Co do zasady więc, z wyjątkami przewidzianymi w przepisach szczególnych, okres obowiązywania ochrony tymczasowej i tak kończy się z chwilą wydania orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji. Orzeczeniami tymi będą zarówno wyroki, jak i postanowienia o odrzuceniu skargi lub umorzeniu postępowania. Wobec powyższego sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu. e.o.